Thứ Tư , 11:30, Ngày 22/02/2017

Gia đình và pháp luật

Ngôi đền cổ thời Trần - chốn linh thiêng trong thành phố nhỏ

Hưng Nhượng vương Trần Quốc Tảng, là dũng tướng, là con trai thứ ba của Hưng Đạo đại vương Trần Quốc Tuấn và công chúa Thiên Thành là người có câu chuyện cuộc đời và công lao đáng để đời sau nhắc đến.

Theo Trần triều hiển thánh (1900), truyền thuyết ghi lại ở thời Nguyễn, thì Trần Quốc Tảng đóng quân ở Vườn Vải thôn Trắc Châu, tổng An Châu huyện Thanh Lâm, rồi mất tại đó và có để lại một phiến đá và một cái mũ đá làm “di vật” và về lai lịch Trần Quốc Tảng cũng viết là ông đã hóa (mất) trên cái phiến đá đó.

Một số nhà viết sử đã có nhầm lẫn rất đáng tiếc, khi cho rằng, thôn Trắc Châu, tổng An Châu, huyện Thanh Lâm nay là phường Cẩm Phú, Cẩm Phả. Nhầm lẫn này, bắt nguồn từ Bùi Huy Bích ở thời Lê. Do đó, có người đã viết là Trần Quốc Tảng đóng quân ở Cửa Ông để bảo vệ vùng Đông Bắc, rồi dẫn quân ngược nước đánh trận Bạch Đằng từ ngoài hàng cọc Bạch Đằng. Chính vì lẽ ấy, đền Cửa Ông nghiễm nhiên được cho rằng chính là nơi Trần Quốc Tảng mất và trở thành nơi thờ tự chính của ngài, tạo nên một đền thờ phong phú về văn hóa tâm linh cho các tầng lớp nhân dân, làm giầu thêm các giá trị tinh thần và đạo lí của dân tộc.

Ngôi đền cổ thời Trần - chốn linh thiêng trong thành phố nhỏ

Thực ra, địa danh Vườn Vải ở làng Trắc Châu, xã An Châu, huyện Thanh Lâm, thì ai cũng biết, đó là làng Trắc Châu, xã An Châu, huyện Nam Sách, mới nhập vào TP Hải Dương. Điều đó đã được khẳng định từ tấm Bản đồ tỉnh Hải Dương do Pháp lập năm 1888 và trong sách Tên các làng xã Việt Nam từ thế kỉ XIX về trước, xuất bản năm 1819 ở thời Nguyễn mà người Pháp viết sai chính tả là Chắc Châu.

Để thấu rõ ngọn nguồn và tôn thờ cái gốc, cái cội, cái chuẩn xác của lịch sử, thì đã nhiều nhà nghiên cứu tìm hiểu và chỉ ra, đền thờ Đệ tam đức ông hưng nhượng vương ở thôn Trắc châu, tọa lạc ngay ngã ba sông Hàn chính là nơi Đức ông hiển thánh. Ngay cả Cái phiến đá và cái mũ đá, theo truyền thuyết là Trần Quốc Tảng đã hóa (chết) trên đó, theo các ông Lê Mậu Cường, Nguyễn Hữu Phách và Nguyễn Văn Đức trong sách Chuyện cổ Nam Sách, hiện vẫn còn ở trong một cái giếng tại làng Trắc Châu, tổng An Châu, huyện Thanh Lâm, nay là huyện Nam Sách, vừa nhập vào TP Hải Dương.

Khi đăng ý kiến này trên báo Hải Dương Cuối tuần, ông An Văn Mậu, nguyên Phó giám đốc Bảo tàng tỉnh Hải Dương (tháng 12 / 2013) đã có ý kiến với một nhà sử học: “ Tôi đi khảo sát ngay và xác nhận: Cái mũ đá và cái phiến đá đó, hiện vẫn còn, nó ở trong một cái ao, chứ không phải trong giếng như đã viết. T đã lội xuống tận nơi, đo cái phiến đá đó bằng tay mình và thấy kích cỡ đúng như tương truyền: Dài 6 thước 4 tấc, rộng 2 thước 3 tấc”. Và miếu thờ Trần Quốc Tảng được lập tại đây, có lẽ mới là miếu (đền) thờ ông được lập từ thời Trần.

Ngôi đền từ xa xưa cho đến nay vẫn là chốn tâm linh linh thiêng nhất, lưu giữ những lời cầu khấn hạnh phúc, bình an, tài lộc dồi dào; Là nơi chuyển hóa cho biết bao mơ ước từ nhỏ đến lớn của người dân nơi đây thành sự thực. Trải qua nhiều cuộc bể dâu của chiến tranh và nhận thức thời thế, ngôi đền cổ thờ Trần Quốc Tảng cũng mấy phen còn, mất nhưng không thể mất được trong lòng nhân dân làng Trắc Châu, xã An Châu, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương (nay thuộc thành phố Hải Dương).

Nên sau mỗi cuộc chiến tranh, người dân nơi đây lại góp sức chung tay làm nên một diện mạo mới. Đến năm 2010, khi các cụ bô lão của làng quyết định chọn mặt gửi vàng tiếcử ngoại lệ "trai tế" của làng là ông Nguyễn Văn Dũng, sinh năm 1962, gốc người thành phố, ra làm "ông từ" trông đền, thì gương mặt nhà đền đã có nhiều chuyển biến tích cực. Theo nhà văn Nguyễn Nam Đông, thời thơ ấu ông từng gắn bó với làng Trắc Châu và là cậu ruột của ông Nguyễn Văn Dũng kể: "từ nhỏ, ông Dũng tính đã khác người, tuần rằm, ngày một, ông thường được bà ngoại là cụ Võ Thị Mùi, một người nổi tiếng hiền lành chất phác, đều đặn dẫn đi lễ chùa (Năm 2004, cụ Mùi mất hưởng thọ 107 tuổi).

Do ảnh hưởng triết lý nhân văn của nhà Phật, ông Dũng rất sạch sẽ, ăn uống cẩn thận, tính nết ngay thẳng, thương người, đặc biệt là tấm lòng thơm thảo cứu giúp người yếu thế, cơ nhỡ là một căn tính nổi trội trong ông không bao giờ nguội lạnh. Ông luôn lấy tinh thần từ bi hỷ xả, không tham sân si làm tiêu chí sống nên được người xung quanh rất mến mộ. Vì thế khi được các bô lão làng tiến cử ra làm từ đền, ông Nguyễn Văn Dũng đã dốc lòng vun đắp, chấn chỉnh lại lề lối làm việc cho bài bản, thắp lửa tinh thần chống giặc ngoại xâm, giữ gìn non sông gấm vóc của tổ tiên cho con cháu mai sau như một sự dấn thân, là nghiệp số của cuộc đời.

Dù cho kinh phí dành cho ngôi đền nhỏ bé linh thiêng không có mấy, nhưng ông Dũng vẫn dành dụm từng đồng nhang đèn để gây dựng cơ ngơi khang trang cho xứng nơi thờ tự bậc Vương tướng nhà Trần. Bà Nguyễn Thị Chải, 64 tuổi, là cán bộ trường Cao đẳng Sư phạm tỉnh nghỉ hưu, người gốc bản địa làng Trắc Châu nhận xét: "Từ ngày ông Dũng ra giúp làng coi sóc ngôi đền thiêng, cơ ngơi nhà đền đã vượng lên trông thấy, họp hành, lễ hội có bài bản hơn, được lãnh đạo xã và nhân dân ghi nhận.

Ban Quản lý đền đoàn kết, chung tay tạo nên một điểm đến văn hóa tâm linh cho địa phương rất đáng ghi nhận. Và tất nhiên, khi đất lành chim đậu, khách thập phương cũng tìm về ngày một nhiều hơn đông hơn, nhất là mỗi dịp xuân về cần khấn xin vạn điều như ý hoặc quanh năm mỗi khi đi lể Cửa Ông, họ đều lễ đền Trắc Châu trước như một nghi thức "Trình thánh" rồi mới ra Cửa Ông.

Có thể nói, ngôi đền thờ Hưng Nhượng Vương Trần Quốc Tảng là một trong những ngôi đền Cổ linh thiêng nhất, một khu vực văn hóa phi vật thể giá trị còn lại của tỉnh Hải Dương. Ngôi đền tồn tại đến nay, ngày một to đẹp sừng sững như "Ý Trời và lòng dân", là một nơi để tưởng nhớ tới người đã có công giúp nước cứu dân độ thế. Một mùa Xuân nữa lại về, ngôi đền lại bắt đầu vào hội với tấp nập khách thập phương, với nghi ngút khói hương, những canh hầu bóng, những tiếng nhạc chầu văn ngày đêm không dứt!

Trần Ngân/KD&PL

Tin Liên quan

loading...
Tags : hải dương đền cổ thời Trần chốn linh thiêng dũng tướng Hưng Đạo đại vương

Tin Nhân vật - Sự kiện tiếp theo

Tin Nhân vật - Sự kiện mới nhất